18 kwietnia 2024

Konferencja z okazji Dnia Rodzicielstwa Zastępczego

W dniu 31 maja w Starostwie Powiatowym 2011 roku odbyła się konferencja dotycząca sytuacji rodzin zastępczych w powiecie hrubieszowskim. Podczas Konferencji ogłoszono wyniki konkursu plastycznego dla dzieci ze szkół podstawowych i gimnazjów na plakat promujący ideę rodzicielstwa zastępczego.

Intencją konferencji było rozpropagowanie idei rodzicielstwa zastępczego oraz podkreślenie potrzeby tworzenia rodzin zastępczych, które są alternatywą wobec pieczy instytucjonalnej i najbardziej korzystną formą opieki dla zapewnienia prawidłowego rozwoju dziecka.

Podczas Konferencji ogłoszono wyniki konkursu plastycznego dla dzieci ze szkół podstawowych i gimnazjów na plakat promujący ideę rodzicielstwa zastępczego. Konkurs ten odbywał się pod patronatem Starosty Hrubieszowskiego.

Program konferencji obejmował:
– otwarcie Konferencji – Andrzej Bogatko, dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Hrubieszowie;
– rozstrzygnięcie konkursu plastycznego dla dzieci ze szkół podstawowych i gimnazjów na plakat promujący ideę rodzicielstwa zastępczego – wręczenie nagród laureatom przez Starostę Hrubieszowskiego;
– „Sytuacja rodzin zastępczych w powiecie hrubieszowskim – założenia Programu Rozwoju Rodzicielstwa Zastępczego w powiecie hrubieszowskim” – Monika Bojarczuk-Białek, specjalista pracy z rodziną PCPR Hrubieszów;
– „Chcę do domu” – film edukacyjny na temat rodzicielstwa zastępczego zrealizowany przez Urząd Miasta w Sosnowcu;
– „Problemy w zakresie seksualności występujące w rodzinach zastępczych” – Zuzanna Ciesielczuk, pedagog, osoba prowadząca rodzinę zawodową wielodzietną;
– „Aspekty prawne zabezpieczenia przyszłości usamodzielnianych wychowanków rodzin zastępczych pod względem finansowym i mieszkaniowym” – Aleksandra Kościółko, prawnik ze Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia w Tyszowcach. Konferencji towarzyszyć będzie wystawa prac nadesłanych na konkurs plastyczny (w holu Starostwa Powiatowego). Następnie – od 21 czerwca br. – prace zostaną wystawione w Hrubieszowskim Domu Kultury.

PROTOKÓŁ
Z POSIEDZENIA JURY KONKURSU PLASTYCZNEGO
NA PLAKAT PROMUJĄCY RODZICIELSTWO ZASTĘPCZE

1. Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Hrubieszowie P. Andrzej Bogatko powołał jury ww. konkursu w składzie:
– P. Jerzy Czerw – Naczelnik Wydziału Spraw Społecznych, przedstawiciel Starosty Hrubieszowskiego – wybrany na przewodniczącego jury,
– P. Andrzej Marut – plastyk z Hrubieszowskiego Domu Kultury,
– P. Alicja Zwolak – przedstawiciel Wydziału Promocji, Rozwoju Powiatu i Integracji Europejskiej Starostwa Powiatowego w Hrubieszowie,
– P. Monika Bojarczuk-Białek – przedstawiciel PCPR Hrubieszów, protokolantka.

2. Jury określiło, że w wyznaczonym okresie na konkurs wpłynęło 160 prac, z tego:
– w kategorii klasy I – III szkoły podstawowej – 100 prac,
– w kategorii klasy IV – VI szkoły podstawowej – 39 prac,
– w kategorii klasy gimnazjum – 16 prac,
– prace w formacie A4, tj. niezakwalifikowane do udziału w konkursie – 5 prac.

3. Jury przyznało nagrody w kategorii klasy I – III szkoły podstawowej:
– I miejsce – Albert Guluk, SP nr 2 Hrubieszów,
– II miejsce – Arkadiusz Domonik, SP Malice,
– III miejsce – Aleksandra Mięczak, SP nr 1 Hrubieszów.

4. Jury przyznało nagrody w kategorii klasy IV – VI szkoły podstawowej:
– I miejsce – Iwanna Dmytruk, SP Malice,
– II miejsce – Natalia Nieradko, SP Nieledew,
– III miejsce – Bartłomiej Adamowski, SP Dołhobyczów.

5. Jury przyznało nagrody w kategorii klasy I – III gimnazjum:
– I miejsce – Zuzanna Kuczyńska, Gimnazjum nr 3 Hrubieszów,
– II miejsce – Anita Adamczuk, Gimnazjum Dołhobyczów,
– III miejsce – Justyna Pukaluk, Gimnazjum Mircze.

6. Ponadto jury przyznało wyróżnienia:
– wyróżnienie Dyrektora Hrubieszowskiego Domu Kultury dla Klaudii Kowalczuk, SP nr 1 Hrubieszów,
– wyróżnienie Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie dla Patrycji Szczepańskiej, SOSW Hrubieszów,
– wyróżnienie Starosty Hrubieszowskiego dla Moniki Pożoga, SP Malice.

Sytuacja rodzin zastępczych
w powiecie hrubieszowskim
– założenia Programu Rozwoju Rodzicielstwa Zastępczego w powiecie hrubieszowskim na lata 2011 – 2015

Monika Bojarczuk-Białek
specjalista pracy z rodziną PCPR Hrubieszów

Program Rozwoju Rodzicielstwa Zastępczego powstał by pomoc świadczona rodzinom zastępczym była kompleksowa i udzielana z zachowaniem zasady podmiotowości. Program po konsultacjach społecznych został przyjęty do realizacji przez sesję Rady Powiatu w dniu 27 kwietnia 2011 r.

Zapewnienie opieki i wychowania dzieciom całkowicie lub częściowo pozbawionym opieki rodziców stanowi zadanie własne powiatu – zgodnie z art. 19 pkt 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Planowane zmiany w ustawodawstwie zakładają reorganizację systemu opieki nad dzieckiem i rodziną oraz nakładają nowe zadania na gminy, powiaty i województwa.

Nowe zadania gmin to m.in. częściowe przejęcie finansowania rodzin spokrewnionych i zatrudnienie asystentów rodziny, a zadaniem powiatu będzie powołanie koordynatora rodzinnej opieki zastepczej.


Opieka rodzinna

Rodzina zastępcza jest formą zapewnienia opieki dziecku pozbawionemu całkowicie lub częściowo opieki rodzicielskiej. Jest to przejściowa forma opieki nad dzieckiem, wiąże się z ograniczeniem lub zawieszeniem władzy rodzicielskiej.

Ustawa wyodrębnia trzy typy rodzin zastępczych:
1) spokrewnione z dzieckiem
2) niespokrewnione z dzieckiem,
3) zawodowe niespokrewnione z dzieckiem:
– wielodzietne,
– specjalistyczne,
– o charakterze pogotowia rodzinnego.

W 2010 r. na terenie powiatu w 72 rodzinach zastępczych różnego typu było umieszczonych 105 dzieci. Obecnie w 66 rodzinach przebywa 89 dzieci. Funkcjonują 3 rodziny zastępcze zawodowe, w których w 2010 r. przebywało łącznie 13 dzieci.

Opieka rodzinna a instytucjonalna

Finansowanie zadań z zakresu opieki zastępczej (rodzinnej i instytucjonalnej) należy do powiatu.
Ogółem kwota przeznaczona na wypłatę świadczeń dla rodzin zastępczych w 2010 r. wyniosła 797 499 zł, a przeznaczona na utrzymanie dzieci w placówkach opiekuńczo-wychowawczych 938 130 zł.

Koszt opieki rodzinnej w przeliczeniu na jednego wychowanka, jest znacznie niższy niż opieki instytucjonalnej.

Najważniejsza jest jednak niepodważalna przewaga opieki rodzinnej, jeżeli chodzi o lepsze warunki prawidłowego rozwoju i wychowania dzieci. Na terenie powiatu nie ma żadnej całodobowej placówki opiekuńczo-wychowawczej – dzieci, w odniesieniu do których zostanie wydane postanowienie sądu o umieszczeniu w placówce są umieszczane w placówkach tego typu na terenie innych powiatów.

Na dzień 31.12.2010 r. w placówkach opiekuńczo-wychowawczych umieszczonych było 18 wychowanków pochodzących z naszego powiatu, a w całym 2010 r. skierowano do placówek jedynie 2 dzieci, w 2011 r. do dnia dzisiejszego skierowano 1 dziecko.

Najwięcej dzieci kierowanych do placówek jest w wieku od 15 do 18 lat, nastolatki stanowiły też w 2010 r. największą grupę spośród wszystkich dzieci przebywających w placówkach. Są to często dzieci „po przejściach” – z różnymi doświadczeniami, ze środowisk zaniedbanych, alkoholiczych, przemocowych.


Sytuacja w gminach

Rodziny zastępcze funkcjonują obecnie na terenie wszystkich gmin powiatu hrubieszowskiego. Najwięcej rodzin zastępczych różnego rodzaju jest w najbardziej licznych gminach powiatu, tj. w mieście i gminie Hrubieszów. W mieście jest też większość z istniejących w powiecie rodzin niespokrewnionych. Wszystkie rodziny zastępcze zawodowe działają w gminie Werbkowice.

Realizowane działania

Od 2007 r. obchodzony jest z naszej inicjatywy Dzień Rodzicielstwa Zastępczego w powiecie hrubieszowskim oraz są prowadzone akcje promujące rodzicielstwo zastępcze. W 2009 roku na realizację obchodów Dnia Rodzicielstwa Zastępczego udało się uzyskać dofinansowanie Fundacji Ernst&Young, dzięki czemu przeprowadziliśmy projekt pn. „Letnia szkoła dla rodziców zastępczych” obejmujący konferencję, cykl warsztatów dla rodziców zastępczych oraz zajęcia socjoterapeutyczne dla dzieci.

Zasadnicze cele programu

– zapobieganie umieszczaniu dzieci w rodzinach zastępczych i wsparcie rodzin biologicznych (działania priorytetowe),
– tworzenie nowych i wsparcie istniejących rodzin zastępczych tak, aby nie było konieczności kierowania dzieci do placówek opiekuńczo-wychowawczych,
– systematyczna praca socjalna ukierunkowana na powrót dziecka do rodziny naturalnej.

Realizatorzy programu

Koordynatorem Programu jest Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Hrubieszowie. Realizatorami Programu są instytucje i organizacje z terenu powiatu hrubieszowskiego: Starostwo Powiatowe, Urząd Miasta i urzędy gmin,ośrodki pomocy społecznej, sąd rodzinny, kuratorzy, placówki oświatowe, placówki służby zdrowia, organizacje pozarządowe działające na rzecz dziecka i rodziny, wolontariusze, media lokalne.

Przewidywane rezultaty

Realizacja programu ograniczy skalę opieki instytucjonalnej poprzez znaczne zmniejszenie liczby nowych umieszczeń dzieci w placówkach opiekuńczo-wychowawczych na rzecz rozbudowania sieci wsparcia dla rodzin zagrożonych odebraniem dzieci i ewentualnego umieszczania dzieci w rodzinach zastępczych, w szczególności w rodzinach niespokrewnionych i zawodowych.

Przewidywane rezultaty:
– zmniejszenie liczby dzieci niedostosowanych społecznie,
– zapewnienie warunków właściwego rozwoju dzieci w rodzinie,
– stworzenie oparcia społecznego dla dzieci i rodzin pozostających w trudnych sytuacjach życiowych,
– ograniczenie kosztów opieki instytucjonalnej,
– zapewnienie miejsc pracy kandydatom na rodziny zawodowe.